Lastig onderwerp: Materialiteit

Lastig onderwerp: Materialiteit

[vc_row][vc_column width=”1/1″][vc_single_image image=”13411″ border_color=”grey” img_link_target=”_self” img_size=”full”][dt_gap height=”10″][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column][vc_column_text]Met G4 heeft GRI het thema “materialiteit” hoog op de agenda gezet. De MVOptimist heeft al eerder een ‘academisch’ artikel over materialiteit geschreven. Nu ik er in de praktijk mee aan de slag ga, ontmoet ik knelpunten die een nieuw artikel over materialiteit rechtvaardigen.

Materialiteit is een samengesteld begrip

Bedrijven worden geconfronteerd met een grote hoeveelheid aan onderwerpen waarover het kan rapporteren. Relevante onderwerpen kenmerken zich doordat:

  • de organisatie een significant effect heeft op economische, milieugerelateerde en sociale aspecten;
  • belangrijke invloed heeft op het onderzoek en de beslissingen van belanghebbenden.

GRI geeft als richtlijn onderwerpen te plotten op een grafiek met twee assen, met op de

  • X-as Effect: Het belang dat experts toekennen aan een onderwerp, gezien het effect op economische bedrijfsvoering, het milieu of in de sociale context.
  • Y-as Relevantie: Het belang dat overige stakeholders toekennen aan het onderwerp in het nemen van beslissingen.

Materialiteit is het trekken van de grens

G4 Materiality Threshold MVOplossingenEen verslag dient te rapporteren over alle materiële onderwerpen. De MVOptimist heeft in de afbeelding van GRI een lichtblauwe materialiteitsgrens getrokken. Het trekken van deze grens is

  • Cruciaal: Alle onderwerpen die rechtsboven de gekozen grens staan dienen gerapporteerd te worden.
  • Subjectief: Organisaties kunnen willekeurig op de matrix de lijn trekken.

De theorie

De MVOptimist vindt het verschil tussen effect en relevantie wel erg genuanceerd. Het belangrijkste verschil is tussen beide begrippen is de afzender: de stakeholdergroep lijkt te bepalen of een waardering iets zegt over relevantie, of over effect. Dat maakt de behandeling van materialiteit nogal subjectief. Dat is prima, zolang de uitkomst maar helder wordt gecommuniceerd en het bedrijf maar open staat voor commentaar. Wel is het goed om de subjectiviteit goed onder ogen te zien, daarom een simpel voorbeeld:

De MVOptimist is een onafhankelijke vakspecialist en kwalificeert zichzelf daardoor om de impact van een aspect te bepalen. Medewerkers van een NGO zijn externe stakeholders die meebepalen wat de relevantie van een onderwerp is. Maar dit zijn vaak experts in hun vakgebied. Sterker nog: De CO2 experts van Greenpeace weten meer over CO2 te melden, dan de MVOptimist ooit zal doen.

De praktijk: 3 bedrijven in de Chemie

BASF

BASF verdeelt de onderwerpen in 3 groepen met een gebogen lijn. Het is interessant om te zien dat de onderwerpen niet in een scherp gedefineerd gebied terecht komen. Goed is te zien dat het onderwerp Lifecycle analyses ergens tussen extremely high en very high staat.

BASF 2012 Materiality Matrix
BASF 2012 Materiality Matrix

Wat valt de MVOptimist op?

  1. De materialiteitsgrens zelf is niet zichtbaar. Wellicht zij alle materiële onderwerpen op de matrix materieel: De ondergrens begint ten slotte bij hoog.
  2. BASF vertaalt impact als: Belangrijk voor BASF

DSM

Materiality Matrix DSM 2012
DSM 2012 Materiality Matrix

Materiality Matrix DSM verdeelt de onderwerpen door een horizontale en een verticale as, waarbij de kwadranten een titel hebben gekregen:

  • Actief monitoren en communiceren
  • Prioriteit
  • Actief beheren
  • Lage prioriteit

Wat valt de MVOptimist op?

  1. De materialiteitsgrens zelf is niet zichtbaar.
  2. DSM vertaalt effect als: Business impact. In de toevoeging van business, herken ik een genuanceerde manier om het onderwerp zakelijker te maken en minder wetenschappelijk.
  3. DSM vertaalt relevantie als: Social interest. In de naamgeving herken ik een genuanceerde manier om de score afstandelijker te maken: Zo waardeert de buitenwereld dit onderwerp.
  4. De assen zijn nogal bijzonder opgebouwd, impact loopt van 3 tot 9, terwijl interesse loopt van 4 tot 12.

Clariant

Clariant 2012 Materiality-matrix

Wat valt de MVOptimist op?

  1. De materialiteitsgrens zelf is niet zichtbaar. Het vak met de hoogste scores is gekleurd in een zweem van blauw naar groen, maar wat dat betekent wordt niet duidelijk.
  2. Clariant verdeelt de matrix in 9 blokken, waarbij de lage scores niet gerapporteerd worden. Wellicht betekent dit dat alle zichtbare onderwerpen materieel zijn.
  3. Clariant vertaalt effect als: Relative impact on Clariant. Ik ben benieuwd hoe het bedrijf onderwerpen plot waar Clariant zelf effect op heeft. Maar wellicht vertaalt de MVOptimist het woord “on” wel te eenvoudig.

Wat heeft de MVOptimist geleerd van dit mini-onderzoek?

  1. Veel bedrijven vergeten de grens te trekken.
  2. Bedrijven vertalen de as ‘effect’ tot ‘effect op ons bedrijf’. De MVOptimist haalt hieruit de voorzichtige conclusie:
    • Zet op de X-as hoe belangrijk het bedrijf een onderwerp vindt: Het zakelijk perspectief staat hierbij centraal. Advies: Neem hierbij wel de waardering uit de bedrijfstak mee.
    • Zet op de Y-as hoe belangrijk externe stakeholders een onderwerp vinden: De relevantie van het onderwerp staat hierbij centraal. Advies: Leg in de DMA goed uit wat de relevantie van het onderwerp vindt in de MVO-context is.

Graag hoor ik van mijn lezers hoe zij denken over effect en relevantie.[/vc_column_text][/vc_column][/vc_row]

Geef een reactie