Jaarverslag Philips: Een geïntegreerd verslag?

Bij rapporten van koplopers als Philips, maar ook DSM, AkzoNobel, Alliander of Rabobank kijk ik voornamelijk naar de intrinsieke duurzaamheid: Hoe rapporteren zij over duurzaamheid in de producten of diensten die ze leveren. In de kerncijfers staan 4 grafieken die de ontwikkeling in de afgelopen 5 jaar van onderwerpen op de duurzame agenda:

  • People. Binnen Philips is 76% van de medewerkers positief over de werkgever. Dat wordt gemeten en geregistreerd in de Employee Engagement Index (EEI). Dat is een prachtig resultaat voor een werkgever. Het zou mooi zijn wanneer de EEI uitgebreider wordt toegelicht in het verslag.
  • Planet. Philips haalt 39% van de omzet uit groene producten. ‘Groene’ producten zijn aanzienlijk beter (ten minste 10 %) dan hun voorganger van Philips of hun naaste concurrent. Zes specifieke gebieden worden beschouwd in het groene Product classificatieproces: energie-efficiëntie, verpakking, gevaarlijke stoffen, gewicht, recycling & verwijdering en levensduur.’ De groei van deze groene producten wordt getoond in een stabiel stijgende lijn van 21% in 2007 tot 39% in 2011. Deze stabiel stijgende lijn zie ik als superieure communicatie over het verduurzamen van je producten gamma. Ik krijg meteen behoefte aan details: welk van de 6 genoemde aspecten is het meeste relevant gebleken? En in welke productgroepen is het meeste resultaat behaald?
  • Planet. De CO2 voetafdruk daalt gestaag in de productie, van 947 kTon in 2007 naar 703. Dat is een afname van maar liefst 25%. En dat terwijl de verkoop groeit! Philips schrijft hierover met gepaste trots: ‘Bedrijven die de mondiale CO2-uitstoot willen beheersen, kunnen de eigen bedrijfsvoering verbeteren door het energie- en materiaalverbruik te verminderen. Daarnaast kunnen ze zich concentreren op het maken van ecologisch efficiëntere producten. Bij Philips richten wij ons op beide doelstellingen.’ Het Carbon Disclosure Project (CDP) heeft Philips de hoogste score gegeven voor rapportage over CO2: van 99 uit 100. Daarnaast ontving het bedrijf een ‘A’ voor het totale CO2 management.’
  • Profit. Philips investeert al jaren rond de 7% in Research and Development. Dat toont aan dat het bedrijf een continue blik op de toekomst werpt.
  • Profit. De kerncijfers bevat 4 grafieken die inzicht gegeven in de verkoopcijfers, waarbij een vergelijking wordt gemaakt tussen de ontwikkelingen in de volwassen economieën (met name: Europa, Noord Amerika, Oceanië, Japan en Zuid-Korea) en de groeimarkten (met name: Azië, Zuid Amerika, Oost Europa) . Dit toont aan dat Philips de mondiale markt op een strategische manier bewerkt.

Deze kerncijfers in jaarverslag Philips toont aan dat het daadwerkelijk een koploper is.

Een ander sterk punt in het verslag is de rapportage over diversiteit: ‘We blijven gericht op het vergroten van de kansen van vrouwen en andere ondervertegenwoordigde groepen op belangrijke posities, en over de ontwikkeling van een pipeline met veelzijdig talent, omdat wij er van overtuigd zijn dat diversiteit ons in staat stelt om onze klanten nog beter te bedienen.’ Deze stelling wordt gestaafd door een grafiek die krachtig laat zien dat er de afgelopen jaren relatief veel vrouwen geworven zijn voor strategische posities.

Het aandeel van de leidinggevenden met Braziliaanse, Russische, Indiase en Chinese nationaliteit steeg van 5% tot ruim 8% ten opzichte van het jaar 2012 doel van 10% van de totale bevolking. Concluderend is de 567 leidinggevenden van Philips vertegenwoordigen 31 nationaliteiten.’

Het is mij volstrekt helder dat Philips haar diversiteitsbeleid serieus neemt.

Typen van verslagen

Het jaarverslag van Philips is exemplarisch voor de manier waarop Nederlandse koplopers als DSM, AkzoNobel en Rabobank rapporteren:

  • Geïntegreerd. Er wordt verantwoording afgelegd over zowel de financiële als de maatschappelijke aspecten van de bedrijfsvoering.
  • Zakelijk. Het verslag bevat geen frivole grafieken, plaatjes of spannende uitspraken.
  • Informatief. Er is een overvloed aan informatie, over maar liefst 49 prestatie-indicatoren wordt uitgebreid gerapporteerd.

Dit type verslag wordt gemaakt voor institutionele beleggers. En die brengen al jaren waardering op voor Philips dat traditioneel hoog scoort in de Dow Jones Sustainability Index en ook in 2011 weer Super Sector Leader is geworden. Ook behoort Philips sinds de invoering van de Transparantiebenchmark in de groep van koplopers, in 2011 was het bedrijf maar liefst op 97% van de criteria transparant. Voorbeelden van dit type verslag Alliander, Ballast Nedam.

Dit type verslag is mijns inzien niet gemaakt om klanten of medewerkers te informeren over het verantwoord ondernemen bij Philips. Die haken vrees ik af, omdat ze door de bomen het bos niet meer zien. Ook ontbreekt de menselijke maat waardoor informatie weer getallen worden, in plaats van andersom. Voorbeelden van dit type verslag: Heijmans, Royal Haskoning.

Is het jaarverslag van Philips een echt geïntegreerd verslag?

In een vorige blog heb ik het verschil uitgelegd tussen gecombineerde verslagen en geïntegreerde verslagen. Een daadwerkelijk geïntegreerd verslag maakt duidelijk aan de lezer dat maatschappelijk verantwoord en toekomstgericht ondernemen een integraal onderdeel is van de bedrijfsvoering, simpel gezegd: de belangrijkste onderdelen van MVO worden in een strategisch en/of financieel kader geplaatst.

Vanuit dit standpunt, heb ik gekeken wat Philips rapporteert over de hiervoor genoemde kerncijfers.

  • People. In een geïntegreerd verslag verwacht ik dat Philips de lezer duidelijk maakt, wat een hoge score betekent voor de bedrijfsvoering en de toekomst-verwachtingen. Ik heb het niet kunnen vinden, terwijl het voor de hand ligt om te melden:
    • Aantrekkelijke werkgevers trekken de betere talenten aan, en kunnen tegen lagere investeringen personeel aantrekken.
    • Als je personeel langer aan je weet te binden, scheelt dat enorm in de wervingskosten: Het vinden van nieuw personeel schijnt een jaarsalaris te kosten. Personeel met ervaring werkt efficiënter en kan het jonge talent begeleiden.
  • Planet. De omzet aan groene producten in 2011 was € 8,8 miljard. Ook neemt het een steeds groter aandeel in de winstcijfers. Dat maakt glashelder waarom duurzaamheid belangrijk is voor de continuïteit van het bedrijf.
  • Planet. Wat de reductie in CO2 betekent voor de bedrijfsvoering van Philips wordt niet in financiële cijfers duidelijk gemaakt. Dat vind ik een gemiste kans. Het lijkt me eenvoudig om te berekenen hoeveel geld je bespaard hebt als gevolg van de energie efficiëntie. Wel rapporteert Philips een Groen business model: ‘Het Pay per Lux verlichting concept biedt bedrijven in Nederland de kans energiebesparende, state-of-the-art lighting systemen te implementeren zonder kapitaaluitgaven. Hoe werkt het: na de installatie houdt Philips de apparatuur zelf in eigendom en onderhoud, in ruil daarvoor betaalt de klant alleen voor de hoeveelheid uitgestraald licht. Dit bevordert de implementatie van energie-efficiënte producten en geavanceerde lichtschakelaars. Dat vind ik een prachtig voorbeeld van duurzame innovatie met een goede focus op bedrijfsvoering. Nu nog de omzetcijfers erbij. Volgens mij voert Philips dit concept uit in samenwerking met ING. Het lijkt mij voor investeerders waardevol om te weten dat financiële expertise ingewonnen wordt om nieuwe risicovolle modellen toe te passen.
  • Profit. De stabiele investering van 7% in R&D is een teken dat Philips werk maakt van toekomst. Helaas laat het niet zien wat de return on investement is van deze investeringen. In de kerncijfers wordt in 4 grafieken inzicht gegeven in de verkoopcijfers, waarbij een vergelijking wordt gemaakt naar de volwassen economieën en groeimarkten. Dit toont aan dat Philips de markt op een strategische manier bewerkt.
  • Profit. Philips rapporteert dat de groei in verkoopcijfers voor een belangrijk deel (33%) het gevolg is van verkopen in de opkomende landen. Ook geeft het aan dat dit strategisch belangrijk is, omdat de middenklasse daar snel groeit. Dat is informatie die ik verwacht in een geïntegreerd verslag.

Kortom ik heb nog nooit een beter geïntegreerd verslag als dat van Philips gelezen

Ik zal het Jaarverslag Philips dan ook met plezier voordragen bij Corporate Register voor het beste rapport over 2011. Toch wordt de strategische keuze voor duurzaamheid nog niet consequent ingebed in financiële cijfers. En dat is wat ik verwacht van een werkelijk geïntegreerd verslag van een koploper. Wellicht is het voor Philips lastig dat ze zo ver voor loopt op het veld: Philips heeft van KPMG reasonable assurance verkregen over een groot deel van de prestatie-indicatoren.

Ik ben benieuwd naar de 2011 verslagen van DSM, Alliander en AkzoNobel. Om te zien in welke mate deze bedrijven duurzaamheid daadwerkelijk integreren in het jaarverslag.

Reasonable assurance door KPMG

KPMG heeft reasonable assurance afgegeven over alle prestatie indicatoren, met uitzondering van de milieu en de health & safety indicatoren. Voor deze zware vorm van externe controle is het nodig dat Philips kan bewijzen dat wat ze rapporteert ook daadwerkelijk waar is. Dat heeft nogal wat voeten in de aarde. Zo doe ik hierboven de suggestie:

    • Aantrekkelijke werkgevers trekken de betere talenten aan, en kunnen tegen lagere investeringen personeel aantrekken.

Voor limited assurance is het genoeg dat je kan aantonen dat deze stelling waarschijnlijk waar is. Voor reasonable assurance is het nodig dat je kan bewijzen dat deze stelling waar is. Dat is niet alleen moeilijk, maar ook een kostbare exercitie.

Philips heeft twee jaar geleden op het GRI congres aangegeven dat het reasonable assurance toe zou gaan passen. Dat heeft het nu waar gemaakt. Dat is redelijk uniek. Ik zal dit jaar nog een blog schrijven over assurance.

Wat kan men leren van het jaarverslag van Philips?

  • De grafiek dat de diversiteit van het nieuw geworven personeel is zeer verhelderend. Het traditionele plaatje toont het aandeel van vrouwen in het management. Deze grafiek kenmerkt zich door de langzame veranderingen, omdat inpassen van nieuwe mensen op belangrijke plekken veel tijd kost. Dit plaatje toont niet het eindresultaat, maar toont de groei gedurende het proces.
  • Philips toont vrijwel alle informatie over een tijdsbestek van 5 jaar. Dit geeft een goed beeld van de ontwikkeling, inclusief de haperingen en de versnellingen. Het is ook passend, want een duurzaamheidsverslag beschrijft bij uitstek wat de organisatie doet om ook op de langere termijn succesvol te zijn.

0 Responses

  1. Dank je Menno – voor de gedetailleerde analyse. We zijn trots op de 2011 resultaten, en de “reasonable assurance” status van de meeste duurzaamheids indicatoren – de status die ook alle financiele gegevens in het verslag hebben.

    We hebben het verslag voor een uitgebreide groep stakeholders geschreven – en een van de uitdagingen van een geintegreerd verslag is deze goed te bedienen. We hebben daartoe o.a. besloten op de home page van het verslag (www.annualreport2011.philips.com) verschillende dwarsdoorsnedes aan te bieden. Iemand die geinteresseerd is in “sustainability” kan op de “voorgeselecteerde” items clicken en hoeft dus niet lang te zoeken.

    Werknemers hebben een e-mail gekregen met de hoogtepunten uit het verslag – ook voor hen is het interessant om o.a. de korte(video) toelichting van de CEO en CFO te zien, de uitleg van de strategie te lezen en duurzaamheids resultaten te zien. We zien dan ook behoorlijk wat “traffic” van Philips medewerkers op de website.

    We danken je voor de opbouwende kritiek en zullen die komend jaar meenemen.

    Reply

Geef een reactie